Kaymaz zemin tek bir ürün değildir. Bir araç rampasının, bir endüstriyel mutfağın ve bir havuz çevresinin kaymazlık ihtiyacı birbirinden farklıdır: birinde tekerlek tutunmalı, birinde yağlı ayakkabı, ötekinde çıplak ayak. Aşağıda alan tiplerine göre en sık kullanılan seçenekleri sıraladık.
Araç rampası
Otopark ve yükleme rampalarında tekerlek eğimde tutunmalıdır, özellikle yağmur ve kar taşındığında. Yeni dökülen rampalarda fırçalı beton ya da rampa yüzeyine özgü oluklu bitişler kullanılır. Mevcut rampada ise agregalı epoksi ya da poliüretan kaplama uygulanır: reçinenin içine serpilen sert agrega, yüzeyde kalıcı bir pürüz oluşturur. Rampa başlarındaki dönüşlerde aşınma yoğun olduğu için kaplama kalınlığı burada artırılır.
Yıkama alanı ve ıslak üretim
Sürekli su ve deterjan olan alanlarda kaplamanın hem kaymaz hem de kolay temizlenebilir olması gerekir. Pürüz çok büyük seçilirse kir tutar; çok küçük seçilirse ıslakken yetmez. Bu denge, agrega boyutu ve üst kat sayısıyla ayarlanır. Su göllenmesini önlemek için eğim de en az kaplama kadar önemlidir.
Endüstriyel mutfak
Mutfakta yağ, sıcak su ve kimyasal temizlik bir aradadır. Bu yüke en uygun sistemlerden biri, ısı şokuna dayanıklı poliüretan çimento esaslı kaplamalardır; yüzeyleri kaymazlık için dokulu bitirilir. Süpürgelik dönüşleri ve gider çevresi, hijyen için kaplamanın devamı olarak yapılır.
Havuz çevresi ve teraslar
Çıplak ayakla yürünen alanlarda kaymazlık kadar konfor da önemlidir: çok keskin bir pürüz ayağı rahatsız eder. Dış mekânda ayrıca güneş ve don dayanımı aranır. Bu alanlarda yuvarlak taneli agregalı sistemler, fırçalı beton ya da uygun desenli baskı beton tercih edilebilir.
Yaya yolları ve girişler
Fabrika ve site içi yaya yollarında fırçalı beton ekonomik ve dayanıklı bir çözümdür. Bina girişlerinde ise iç zemin ile dış zemin arasındaki geçişte paspas alanı ve mat bir yüzey, ıslak ayakla içeri girildiğinde kaymayı önler. İç mekânda parlatılmış beton kullanılıyorsa girişe yakın bölümün nasıl bitirileceğini parlak zemin kaygan mıdır yazımızda anlattık.
Kaymazlık zamanla azalır mı?
Agregalı kaplamalarda yoğun trafik, pürüzün tepelerini zamanla aşındırır; bu yüzden en çok kullanılan hatlarda periyodik kontrol yapılır ve gerektiğinde yalnızca üst kat yenilenir. Fırçalı betonda ise çizgiler betonun kendisinde olduğu için uzun süre korunur.
Sık sorulan sorular
Mevcut kaygan bir zemin sonradan kaymaz yapılabilir mi?
Evet. Yüzey pürüzlendirilebilir, kaymazlık artırıcı ürün uygulanabilir ya da agregalı ince bir kaplama yapılabilir. Hangisinin uygun olduğunu zeminin türü ve kullanımı belirler.
Kaymaz zemin temizlemesi zor mudur?
Pürüz arttıkça temizlik biraz zorlaşır. Bu yüzden pürüz, alanın ihtiyacından fazla seçilmez; ıslak ve yağlı alanlarda bile temizlenebilir bir denge kurulur.
